AKÖREN KALINTILARI

Akören 1 (Göveren) ve Akören 2 olarak adlandırılan iki yerleşim yeri vardır. Gövören olarak adlandırılan Birinci kısım köyün üst rafında güney batı yamacındadır. Bulgulara göre burada yaklaşık 30’dan fazla hane bulunuyordu. Bizans Döneminde inşa edildiği tahmin edilen bu kalıntılar, bugün dahi önemini koruyacak durumdadır. Köy merkezinde dar sokak aralarında birbirine bitişik evlerin arasında üç kubbeli bir kilise mevcuttur. Kilisenin güney kapısının üstündeki kalker taşından yapılmış konsolun üzerinde 572 tarihi yazılmıştır. Bizanslılar tarafından bu kilisenin birkaç kez restore edildiği tespit edilmiştir. Burada günlük yaşama dair çeşitli taşlar bulunduğu gibi yağ yapımında kullanılan taşlar da mevcuttur.

Akören 2 olarak adlandırılan diğer yerleşim yerinin girişi Kayabaşı olarak adlandırılmıştır. Yerleşim alanının doğusunda ve batısında yan yana sıralanmış, sık biçimde duran elli kadar ev olduğu görülmektedir. Güney batısında kiliseye ait olan bir haç işareti bulunmaktadır. Burada ayrıca birçok yazıtta vardır. Bunların bir kaşında M.S. 525 tarihi yazmaktadır. Kuzey kısmında ise ikinci bir kiliseye ait kalıntılar vardır. Bunun yanı sıra Bizans döneminden kalma büyük ve ihtişamlı mezarlıklar bulunmaktadır. Yazıtlarda M.S. 170 tarihinin kazıldığı görülmüştür. Mezar odaları da mevcuttur.  

PARZBERT(PARSİBEYT)(MEYDAN KALESİ)

Meydan kalesi, bu kale1000’lü yıllarda bu bölgede yaşayan Grek halkı tarafından yapıldı. Kale de yüzyıllar boyunca korsanlar ve asiler barındı. Osmanlı ve Selçuklu öncesinde yapılan kale, Selçukluların Çukurova’ya kadar gelmesinden sonra şehrin boşalması ile en hareketli dönemini yaşadı. Ermeniler kalenin hakimiyetini sağlayarak, burada kalarak yaşamını sürdürdü. Sis(Kozan) Ermeni Kilisesi Katagikosluğuna bağlandılar. Selçukluların Çukurova’ya gelişinden sonra Rupen adında Son Ermeni Kralının subayı Adana’dan kaçarak Meydan Kalesi’ne sığındı. Daha sonra burada hakimiyeti sağladı. Burada kurduğu orduyla Kozan dağlarına kadar ilerledi. 1517, 1525 ve 1572 tarihli tapu tahrir defterlerinde Parsi Beyt olarak geçen kale 1517 ve 1525 tarihlerinde Sis(Kozan) Sancağı’na bağlıdır. 1572 yılında ise Adana Sancağına bağlanmış olup Karaisalı Nahiyesi sınırları içindedir.

Meydan Kalesi, yüzyıllarca bölgenin hakimiyetini elinde bulundurdu. 16. yüzyılda bölgede yaşayan ve sayısı çok az kalmış olan Ermenilerin merkezi olarak kabul edildi. Burada yaşayan Ermeniler yıllık vergi vererek 17. yüzyıl sonlarına kadar yaşamlarını sürdürdüler. 1700’lü yılların başında bu kaleyi terk ederek, yaşamlarını şehir merkezini taşıdılar. Kale zamanla burada yaşayan Yörük- Türkmen aşiretlerinin barınağı oldu. Zamanla Karsantıoğlu Beyliği’nin kurulması ile kale özelliğini yitirdi. Yıllarca bakımsız kaldı. Kalede yaşayan Ermeniler kalenin bakımını da üstlenerek vergi karşılığı da olsa yüzyıllarca korudular. Ermenilerin bölgeyi terkinden sonra bakımsızlıktan yok olma durumuna geldi. Şu anda kalenin surları, duvarları kendini gösteriyor. İç kısımları ise çökmüş durumda bulunuyor.

MASİRET KALINTILARI

Masiret, adı ile andığımız ve yaylalık olarak kullanılan bu yerin giriş kısmında bulunan ören yerinde geniş bir yaşamın olduğu, burada bulanan hane, kilise, mezar kalıntılarından görülmektedir. Özellikle buranın Gireği’ye yakın olması, bunun yanında yol üstünde bir yer olması buradaki yaşamın uzun süre sürdüğünü göstermektedir. Ayrıca burada bulunan Mozaiklerde buranın çok değer verilen bir yer olduğunu göstermektedir. Masiret’in en eski adı ise Masaran’dır. Osmanlı Tahrir Defterlerine bu adla girmiştir. Masaran ise üzümden şarap yapılan ve yağ yapılan yerler için kullanılmıştır.

AKÖREN KALINTILARI

AKÖREN KALINTILARI